Vừa qua, cử tri các xã Thành Bình Thọ và Đô Lương (tỉnh Nghệ An) đã gửi kiến nghị đến Bộ Nông nghiệp và Môi trường đề nghị rà soát, đơn giản hóa thủ tục hành chính. Trong đó, hai vấn đề trọng tâm được cử tri đặc biệt quan tâm là: Phân quyền cho cấp xã thực hiện các thủ tục đất đai và áp dụng bảng giá đất cho thuê đất không qua đấu giá để tránh lãng phí,.
Tin vui về phân cấp: Chủ tịch UBND cấp xã có thẩm quyền ký hồ sơ đất đai
Trước đây, người dân thường phải di chuyển lên Chi nhánh Văn phòng đăng ký đất đai (thường đặt tại trung tâm huyện) để thực hiện các thủ tục như tách thửa, cấp đổi hay sang tên sổ đỏ. Điều này gây không ít phiền hà và tốn kém thời gian.
Giải đáp trăn trở này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết, hành lang pháp lý hiện nay đã có những thay đổi mang tính đột phá nhằm phục vụ nhân dân tốt hơn. Cụ thể:
- Cơ sở pháp lý mới: Theo quy định tại khoản 2 Điều 14 Nghị định số 49/2026/NĐ-CP ngày 31/01/2026 của Chính phủ, thẩm quyền liên quan đến việc cấp Giấy chứng nhận, xác nhận thay đổi, đính chính hay thu hồi giấy chứng nhận đã được mở rộng,.
- Chủ tịch UBND cấp xã vào cuộc: Bên cạnh cơ quan quản lý đất đai cấp tỉnh, hiện nay Chủ tịch UBND cấp xã đã được quy định có thẩm quyền thực hiện các việc này.
- Nhiều thủ tục được "về cơ sở": Căn cứ vào các quy định mới, một số thủ tục đăng ký biến động đất đai mà trước đây chỉ do các tổ chức đăng ký đất đai thực hiện (như cho phép chuyển mục đích sử dụng đất, gia hạn sử dụng đất, điều chỉnh thời hạn...) nay đã được phân cấp về cho cơ quan ở cấp tỉnh hoặc cấp xã thực hiện,.
Như vậy, kiến nghị của cử tri Nghệ An về việc đưa các thủ tục như tách thửa, sang tên về cấp xã đã được pháp luật hiện hành ghi nhận và có cơ chế thực hiện, giúp rút ngắn tối đa thời gian và chi phí cho người dân,.
Minh bạch việc thuê đất không qua đấu giá bằng Bảng giá đất
Về kiến nghị cho phép áp dụng bảng giá đất để cho thuê đất không qua đấu giá nhằm tránh lãng phí tài nguyên, Bộ Nông nghiệp và Môi trường khẳng định hệ thống pháp luật đã quy định rất rõ ràng để tháo gỡ khó khăn cho địa phương,.
Bộ lưu ý rằng việc xác định giá sẽ tùy thuộc vào hình thức thuê đất (trả tiền hàng năm hay trả một lần):
- Thuê đất trả tiền hàng năm: Theo điểm c khoản 1 Điều 159 Luật Đất đai, bảng giá đất đã được quy định là căn cứ trực tiếp để tính tiền thuê đất,.
- Thuê đất không qua đấu giá: Để tháo gỡ các nút thắt trong thi hành luật, Chính phủ đã ban hành Nghị định số 50/2026/NĐ-CP (sửa đổi Nghị định 103/2024/NĐ-CP). Theo đó, giá đất để tính tiền sử dụng đất, tiền thuê đất trong trường hợp không đấu giá về cơ bản được xác định theo giá trong Bảng giá đất và hệ số điều chỉnh giá đất,.
Cơ chế này chỉ loại trừ các trường hợp đặc thù như dự án đầu tư lấn biển hoặc các trường hợp không thể áp dụng được bảng giá đất. Điều này giúp các dự án sớm được triển khai, đưa đất đai vào sử dụng hiệu quả, đúng như mong mỏi của cử tri về việc tránh lãng phí tài nguyên,.
Cam kết vì quyền lợi nhân dân
Thông qua việc trả lời kiến nghị lần này, Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã cung cấp những thông tin pháp lý quan trọng tới Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Nghệ An để thông tin rộng rãi đến cử tri. Những quy định mới về phân cấp thẩm quyền cho cấp xã và minh bạch hóa giá thuê đất không chỉ là bước tiến về hành chính mà còn là sự khẳng định tinh thần lắng nghe, tháo gỡ khó khăn từ thực tiễn cơ sở của các cơ quan Trung ương.
Việc nắm vững các quy định này sẽ giúp cử tri và nhân dân tỉnh nhà chủ động hơn trong việc thực hiện quyền lợi, nghĩa vụ về đất đai, đồng thời giám sát hiệu quả hoạt động của các cơ quan quản lý nhà nước tại địa phương.
