Sở Giáo dục và Đào tạo Nghệ An vừa có văn bản yêu cầu các cơ sở giáo dục rà soát, cắt giảm các cuộc thi, hồ sơ, sổ sách, hội họp và báo cáo trung gian mang tính hình thức, trùng lặp, không thực sự nâng cao chất lượng giáo dục hoặc gây áp lực không cần thiết cho học sinh, nhà giáo và cơ sở giáo dục. Các đơn vị không tự đặt ra, không yêu cầu giáo viên thực hiện hồ sơ, sổ sách, biểu mẫu, báo cáo, minh chứng không có căn cứ pháp lý hoặc không thực sự cần thiết.
Không tổ chức thi học sinh giỏi cấp trường, cấp xã
Một trong những nội dung đáng chú ý là Sở GD&ĐT yêu cầu không tổ chức thi học sinh giỏi cấp trường, cấp xã, kể cả dưới hình thức thi theo cụm trường, liên trường.
Ngoại lệ là trường hợp tổ chức để phát hiện, tuyển chọn đội tuyển học sinh giỏi tham dự kỳ thi do cấp trên tổ chức. Việc tổ chức phải thiết thực, khách quan, phù hợp, không gây áp lực và không thu kinh phí của học sinh, cha mẹ học sinh.
Đối với các cuộc thi do Sở GD&ĐT tổ chức hoặc phối hợp tổ chức, ngành Giáo dục yêu cầu rà soát, lựa chọn những cuộc thi thực sự cần thiết, phù hợp với chương trình giáo dục, đặc điểm tâm sinh lý lứa tuổi và điều kiện thực tế của tỉnh; không huy động kinh phí và không gây áp lực tham gia đối với học sinh, phụ huynh.
Các hoạt động giao lưu, sân chơi về tiếng Anh, STEM/STEAM, trải nghiệm, văn nghệ, nghệ thuật, thể dục thể thao, chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo (AI)... được khuyến khích tổ chức theo tinh thần vui tươi, tự nguyện, thiết thực. Tuy nhiên, các hoạt động này không được biến thành kỳ thi và không sử dụng số lượng giải thưởng, thành tích làm căn cứ đánh giá chất lượng, kết quả dạy học hoặc thi đua.
Không tổ chức hội thi giáo viên dạy giỏi cấp trường, cấp xã để lấy thành tích
Đối với giáo viên, Sở GD&ĐT yêu cầu rà soát, cắt giảm các cuộc thi, hội thi trùng lặp, không trực tiếp phục vụ hoạt động chuyên môn hoặc làm phát sinh hồ sơ, minh chứng không cần thiết.
Đáng chú ý, không tổ chức hội thi giáo viên dạy giỏi cấp trường, cấp xã để lấy thành tích. Trường hợp cần thiết tổ chức để phát hiện, lựa chọn giáo viên tham gia hội thi do cấp trên tổ chức thì phải thực hiện theo quy định, bảo đảm thiết thực, không phát sinh hồ sơ, minh chứng không cần thiết.
Riêng giáo dục mầm non, không tổ chức các hoạt động, cuộc thi, hội thi, phong trào giáo viên làm đồ dùng, đồ chơi. Giáo viên được khuyến khích tự nguyện làm đồ dùng, đồ chơi phục vụ chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục trẻ nhưng không sử dụng đây làm căn cứ đánh giá, xếp loại, thi đua nếu không có quy định của cấp có thẩm quyền.
Không yêu cầu giáo viên làm thêm hồ sơ, sổ sách ngoài quy định
Sở GD&ĐT yêu cầu các cơ sở giáo dục thực hiện đúng, đủ hồ sơ, sổ sách theo quy định của cơ quan có thẩm quyền; không tự đặt ra hoặc yêu cầu giáo viên, nhà trường thực hiện thêm hồ sơ, sổ sách, biểu mẫu, báo cáo, minh chứng không có căn cứ pháp lý hoặc không thực sự cần thiết.
Đối với những hồ sơ, sổ sách đã được quy định nhưng còn bất cập, trùng lặp hoặc không phù hợp thực tiễn, các cơ sở giáo dục có trách nhiệm tổng hợp, đánh giá, phản ánh theo phân cấp để Sở GD&ĐT đề xuất cơ quan có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung, thay thế hoặc cắt giảm. Trong thời gian chưa có quy định mới, các đơn vị vẫn thực hiện theo quy định hiện hành.
Đặc biệt, trong năm học 2026-2027, ngành Giáo dục Nghệ An sẽ triển khai hồ sơ số, sổ sách số theo quy định và lộ trình của Bộ GD&ĐT; ưu tiên tạo lập hồ sơ ngay từ đầu trên hệ thống quản lý nhà trường, cơ sở dữ liệu ngành và các nền tảng số dùng chung.
Sở GD&ĐT yêu cầu từng bước thay thế hồ sơ, sổ sách giấy bằng hồ sơ, sổ sách trên môi trường số; không yêu cầu đồng thời hồ sơ giấy và hồ sơ điện tử có cùng nội dung, trừ trường hợp pháp luật có quy định.
Không yêu cầu báo cáo lại số liệu đã có trên hệ thống
Một điểm mới đáng chú ý khác là việc cắt giảm báo cáo trung gian. Sở GD&ĐT yêu cầu không xây dựng những báo cáo trung gian không cần thiết; không yêu cầu nhà trường báo cáo lại những thông tin, số liệu đã có trên cơ sở dữ liệu dùng chung của ngành.
Chỉ yêu cầu báo cáo riêng đối với những thông tin chưa có trên hệ thống, nội dung cần phân tích, đánh giá, giải trình hoặc nhiệm vụ đột xuất. Văn bản yêu cầu báo cáo phải nêu rõ nội dung, mục đích, đầu mối tiếp nhận và thời hạn thực hiện.
Trong công tác kiểm tra, cơ quan quản lý và người thực hiện kiểm tra được yêu cầu ưu tiên khai thác trực tiếp hồ sơ, thông tin, dữ liệu trên hệ thống; không yêu cầu cơ sở giáo dục lập thêm hồ sơ giấy, biểu mẫu, báo cáo có cùng nội dung khi hồ sơ, dữ liệu đã được tạo lập hợp lệ và có thể tra cứu trên hệ thống.
Sở cũng yêu cầu rà soát, cắt giảm các cuộc họp hành chính không cần thiết, trùng lặp; không triệu tập giáo viên, nhân viên họp trong thời gian làm ảnh hưởng đến giờ dạy, giờ chăm sóc, giáo dục học sinh; tăng cường trao đổi, xử lý công việc trên môi trường số.
Theo Sở GD&ĐT, việc cắt giảm nhằm giảm áp lực, giảm hình thức, góp phần chống bệnh thành tích trong giáo dục, đồng thời dành thêm thời gian và nguồn lực cho dạy học, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục học sinh và sinh hoạt chuyên môn. Việc cắt giảm phải được thực hiện thực chất, không làm ảnh hưởng đến các hoạt động giáo dục, trải nghiệm, giao lưu của học sinh và không dẫn đến buông lỏng kỷ cương, nền nếp chuyên môn.
