Việc cung ứng và thanh toán thuốc bảo hiểm y tế (BHYT) hiện nay đang đối mặt với những vấn đề sau:
a) Về quy định danh mục và tỷ lệ thanh toán:
Danh mục các thuốc, tỷ lệ và điều kiện thanh toán của từng loại thuốc được quy định tại Thông tư số 20/2022/TT-BYT và Thông tư số 37/2024/TT-BYT. Theo đó, Bộ Y tế quy định cụ thể danh mục và tỷ lệ, điều kiện thanh toán đối với các loại thuốc hóa dược, sinh phẩm, thuốc phóng xạ và chất đánh dấu thuộc phạm vi được hưởng của người tham gia BHYT.
Thực tế, có một số loại thuốc trong danh mục được quy định mức thanh toán theo tỷ lệ nhất định (như 30%, 50%...) tùy thuộc vào các trường hợp bệnh lý hoặc chỉ định cụ thể, không phải tất cả đều được thanh toán 100%.
Hằng năm, UBND tỉnh, Sở Y tế đều có văn bản chỉ đạo các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh rà soát, đánh giá thực tế sử dụng thuốc tại đơn vị, đề xuất bổ sung danh mục thuốc và điều chỉnh tỷ lệ thanh toán BHYT. Sở Y tế tổng hợp, báo cáo và đề nghị Bộ Y tế xem xét, quyết định theo thẩm quyền.
b) Về tình hình cung ứng thuốc tại các cơ sở khám chữa bệnh:2
Việc mua sắm thuốc tại các cơ sở khám chữa bệnh thực hiện qua đấu thầu tập trung và đấu thầu riêng lẻ. Trong năm 2025, tỉnh Nghệ An đã thực hiện đấu thầu tập trung cấp quốc gia: 88 mặt hàng, tổng giá trị 188,6 tỷ đồng; đấu thầu tại các cơ sở y tế: 175 gói thầu, lựa chọn 11.671 mặt hàng với tổng giá trị trúng thầu 1.989 tỷ đồng, đạt tỷ lệ trúng thầu gần 70%. Tuy nhiên tình trạng thiếu thuốc cục bộ vẫn xảy ra tại một số cơ sở khám bệnh, chữa bệnh do các nguyên nhân:
- Một số mặt hàng thuốc không lựa chọn được nhà thầu với tỷ lệ trượt thầu chiếm khoảng 20%.
- Nhu cầu sử dụng thuốc thường xuyên thay đổi theo thời điểm, gây khó khăn cho việc dự đoán chính xác; trong khi đó, quy trình đấu thầu còn kéo dài và qua nhiều bước.
- Một số nhà thầu lớn như Vimedimex, Dược liệu Trung ương 2... chưa sẵn sàng cung ứng cho các cơ sở y tế tư nhân hoặc các cơ sở không trực tiếp đứng ra tổ chức đấu thầu.
- Tác động từ tình hình kinh tế - chính trị thế giới dẫn đến đứt gãy chuỗi cung ứng nguyên liệu, khiến hàng hóa bị thiếu hụt hoặc nhà thầu mất khả năng cung ứng theo hợp đồng đã ký.
Để đảm bảo quyền lợi của người bệnh tham gia BHYT, UBND tỉnh đã chỉ đạo Sở Y tế tập trung triển khai các giải pháp trọng tâm sau:
a) Về danh mục thuốc:
Tiếp tục chỉ đạo các cơ sở y tế rà soát, đánh giá nhu cầu sử dụng thuốc trên thực tế, tổng hợp và đề nghị Bộ Y tế xem xét bổ sung danh mục, điều chỉnh tỷ lệ thanh toán đối với một số loại thuốc.
b) Về công tác cung ứng:
- Thực hiện rà soát và điều chỉnh danh mục thuốc đấu thầu tập trung cấp địa phương thường xuyên để đảm bảo phù hợp với tình hình thực tế sử dụng tại các tuyến.
- Tập huấn, nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ làm công tác lập kế hoạch và tổ chức đấu thầu tại các cơ sở y tế, đảm bảo các gói thầu được thực hiện đúng tiến độ và đạt chất lượng.
- Thường xuyên nắm bắt tình hình biến động thị trường và khả năng cung ứng của các nhà thầu; từ đó kịp thời tháo gỡ khó khăn, không để xảy ra tình trạng thiếu thuốc điều trị cho bệnh nhân có thẻ BHYT.
- Tăng cường công tác kiểm tra, giám sát định kỳ và đột xuất việc lập kế hoạch, tổ chức đấu thầu cũng như quy trình cung ứng thuốc tại từng đơn vị để phát hiện và xử lý sớm các bất cập.
