Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh Dương Đình Chỉnh: Quy hoạch phải đi trước một bước, mở đường cho phát triển

Tại phiên chất vấn Kỳ họp thứ 4 HĐND tỉnh khóa XIX diễn ra sáng 14/7, nội dung về “Công tác lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch chung xây dựng xã, phường trên địa bàn tỉnh; thực trạng, nguyên nhân và giải pháp trong thời gian tới” đã được các đại biểu tập trung chất vấn. Phiên chất vấn diễn ra dân chủ, thẳng thắn, trách nhiệm; đã có 15 đại biểu tham gia chất vấn, các câu hỏi cơ bản đúng trọng tâm, làm rõ những vấn đề cử tri quan tâm.

Tại phiên chất vấn, Giám đốc Sở Xây dựng cùng lãnh đạo các sở, ngành liên quan đã trực tiếp trả lời, giải trình, nêu rõ những tồn tại, hạn chế, nguyên nhân và trách nhiệm; đồng thời đưa ra các nhiệm vụ, giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch chung xây dựng xã, phường trên địa bàn tỉnh.

Trên cơ sở báo cáo, diễn biến tại phiên chất vấn, thay mặt chủ tọa, ông Dương Đình Chỉnh - Ủy viên Ban Thường vụ Tỉnh ủy, Phó Chủ tịch Thường trực HĐND tỉnh đã kết luận một số nội dung trọng tâm.

 Ngay sau khi thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, UBND tỉnh đã chủ động chỉ đạo các sở, ngành và địa phương triển khai công tác lập quy hoạch đô thị và nông thôn trên địa bàn toàn tỉnh trên nguyên tắc đảm bảo thống nhất toàn tỉnh, phù hợp với điều kiện thực tế và quy định pháp luật.

UBND tỉnh đã tập trung lãnh đạo, chỉ đạo công tác lập quy hoạch đô thị và nông thôn; kịp thời ban hành danh mục, kế hoạch tổ chức lập quy hoạch và các văn bản quy phạm pháp luật để phân cấp, phân quyền cho cấp xã trong thẩm định, phê duyệt quy hoạch; thường xuyên đôn đốc, kiểm tra, làm việc trực tiếp với các địa phương nhằm tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, kiểm soát chất lượng và đẩy nhanh tiến độ thực hiện.

Các sở, ngành đã chủ động phối hợp triển khai nhiệm vụ; trong đó, Sở Xây dựng ban hành các hướng dẫn chuyên môn, hướng dẫn quy trình, thẩm quyền và định hướng lập quy hoạch; Sở Tài chính kịp thời tham mưu bố trí, hỗ trợ kinh phí cho các địa phương; các sở, ngành liên quan thường xuyên hướng dẫn, phối hợp giải quyết các khó khăn, vướng mắc trong quá trình tổ chức thực hiện. Kết quả tính đến thời điểm ngày 10/7/2026, đối với quy hoạch đô thị: đã có 5/6 đô thị chính trình phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch (còn phường Hoàng Mai năm 2027 mới triển khai theo kế hoạch); 12/12 phường, xã đã trình phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch phân khu; đối với quy hoạch nông thôn: đã có 3/108 xã đã hoàn thành công tác quy hoạch, 93 xã đã phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch và đang lập Đồ án quy hoạch, 12 xã đang chuẩn bị phê duyệt nhiệm vụ quy hoạch; 100% các xã đã xác định được đơn vị tư vấn…

Tuy nhiên, công tác lập, thẩm định, phê duyệt quy hoạch đô thị và nông thôn trên địa bàn tỉnh vẫn còn một số tồn tại, hạn chế, vướng mắc, khó khăn:

Thứ nhất là: Tiến độ lập quy hoạch tại một số địa phương còn chậm, chưa đáp ứng yêu cầu đề ra; việc triển khai ở một số xã, phường còn lúng túng, nhất là trong công tác lựa chọn đơn vị tư vấn, lập nhiệm vụ và tổ chức lập đồ án quy hoạch.

Thứ hai là: Công tác lập quy hoạch gặp nhiều khó khăn do thiếu cơ sở định hướng thống nhất; việc xác định không gian phát triển, các chỉ tiêu quy hoạch và định hướng phát triển đô thị, nông thôn chưa bảo đảm tính đồng bộ với quá trình điều chỉnh quy hoạch tỉnh và các quy hoạch chuyên ngành; công tác tổ chức thực hiện quy hoạch tại một số địa phương còn thiếu tầm nhìn dài hạn.

Thứ ba là: Nguồn lực phục vụ công tác lập quy hoạch còn hạn chế; nhiều địa phương, nhất là cấp xã, chưa cân đối được kinh phí để triển khai thực hiện.

Thứ tư là: Việc xác định trung tâm hành chính, trung tâm phát triển của các xã mới sau sắp xếp đơn vị hành chính còn nhiều khó khăn, nhất là tại khu vực miền núi, biên giới; ở một số nơi chưa tạo được sự đồng thuận cao trong cán bộ và Nhân dân.

Thứ năm là: Việc ứng dụng chuyển đổi số, xây dựng cơ sở dữ liệu và hệ thống thông tin phục vụ công tác quy hoạch còn chậm; dữ liệu quy hoạch chưa được cập nhật, kết nối và chia sẻ đồng bộ, gây khó khăn cho công tác quản lý, khai thác và cung cấp thông tin phục vụ người dân, doanh nghiệp.

Đồng tình với những giải pháp đã nêu trong báo cáo và trả lời chất vấn của Giám đốc Sở  Xây dựng, lãnh đạo các sở, ngành; HĐND tỉnh đề nghị thời gian tới UBND tỉnh tăng cường chỉ đạo các cấp, các ngành thực hiện tốt một số nhiệm vụ, giải pháp sau:

(1) Tiếp tục quán triệt, nâng cao nhận thức của các cấp, các ngành về vai trò của công tác quy hoạch là cơ sở quan trọng định hướng phát triển kinh tế - xã hội, quản lý không gian phát triển và thu hút đầu tư. Người đứng đầu các sở, ngành, địa phương phải trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo, chịu trách nhiệm về tiến độ, chất lượng lập và quản lý quy hoạch. Tăng cường tuyên truyền, tạo sự đồng thuận của cán bộ và Nhân dân trong quá trình lập, điều chỉnh và tổ chức thực hiện quy hoạch.

(2) Chỉ đạo rà soát, tổng hợp các khó khăn, vướng mắc, bất cập trong các quy định của Trung ương liên quan đến công tác quy hoạch để kịp thời kiến nghị cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung hoặc hướng dẫn thực hiện. Đồng thời, UBND tỉnh tổ chức công khai Quy hoạch tỉnh thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 điều chỉnh đã được phê duyệt; chỉ đạo các xã, phường rà soát, điều chỉnh các đồ án quy hoạch bảo đảm thống nhất, đồng bộ với Quy hoạch tỉnh và các quy hoạch ngành.

(3) Ưu tiên cân đối, bố trí nguồn ngân sách tỉnh và ngân sách xã, phường bảo đảm kinh phí cho công tác lập quy hoạch, đáp ứng yêu cầu tiến độ theo quy định. Trong điều kiện ngân sách xã, phường còn gặp nhiều khó khăn, đề nghị UBND tỉnh chỉ đạo cơ quan chuyên môn nghiên cứu, xem xét hỗ trợ từ ngân sách tỉnh cho các địa phương để thực hiện công tác lập quy hoạch, bảo đảm hoàn thành nhiệm vụ theo lộ trình đã đề ra.

(4) Chỉ đạo Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với các sở, ngành tăng cường hướng dẫn chuyên môn, cung cấp đầy đủ thông tin, dữ liệu và định hướng phát triển ngành, lĩnh vực để hỗ trợ các xã, phường trong công tác lập quy hoạch; bảo đảm quy hoạch có tầm nhìn dài hạn, phù hợp thực tiễn, đồng bộ với hạ tầng kỹ thuật, hạ tầng xã hội, các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, vùng sản xuất tập trung, khu du lịch, và các công trình đầu mối liên vùng; khắc phục tình trạng quy hoạch cục bộ, chồng chéo, thiếu kết nối hoặc mâu thuẫn giữa các địa phương. Đặc biệt cần quan tâm việc quy hoạch, nghiên cứu xây dựng nâng cấp, phát triển Khu Kinh tế Đông Nam theo mô hình Khu kinh tế tự do.

(5) Chỉ đạo Sở Xây dựng phối hợp Sở Khoa học và Công nghệ đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, chuyển đổi số vào công tác lập, quản lý và khai thác cơ sở dữ liệu quy hoạch đô thị và nông thôn nhằm bảo đảm tính đồng bộ, kết nối, liên thông với hệ thống cơ sở dữ liệu dùng chung của tỉnh; công khai đầy đủ các quy hoạch trên hệ thống Cổng thông tin của tỉnh, các ngành và địa phương để người dân, cử tri và doanh nghiệp tra cứu, giám sát.

(6) Chỉ đạo UBND các xã, phường tập trung lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt công tác lập quy hoạch; bố trí đủ nhân lực, kinh phí; chủ động phối hợp với các sở, ngành, đơn vị tư vấn trong quá trình xây dựng đồ án; tổ chức lấy ý kiến rộng rãi của Nhân dân, tạo sự đồng thuận trong lựa chọn phương án quy hoạch, nhất là đối với việc xác định trung tâm hành chính, các khu vực phát triển và các công trình hạ tầng trọng điểm. Rà soát, bổ sung quy hoạch đất xây dựng cơ sở giáo dục cho các cơ sở trường học trên địa bàn đảm bảo theo tiêu chí quy định; xem xét phương án sử dụng các trụ sở làm việc dôi dư sau sắp xếp để bố trí cho các trường học sử dụng nếu có nhu cầu.

(7) Thường xuyên theo dõi, đôn đốc, kiểm tra, giám sát việc lập, thẩm định, phê duyệt và tổ chức thực hiện quy hoạch; kịp thời phát hiện, chấn chỉnh những tồn tại, bất cập, xử lý trách nhiệm đối với cơ quan, đơn vị, địa phương chậm tiến độ hoặc để xảy ra sai sót, ảnh hưởng đến chất lượng quy hoạch; định kỳ báo cáo kết quả thực hiện, những khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp để bảo đảm hoàn thành hệ thống quy hoạch đồng bộ, chất lượng, đáp ứng yêu cầu phát triển của tỉnh trong giai đoạn mới.

Đề nghị Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội các cấp phối hợp với chính quyền địa phương lấy ý kiến cộng đồng về quy hoạch đô thị, nông thôn theo đúng quy định; giám sát việc lập, công bố, cắm mốc giới và triển khai quy hoạch; phản ánh, kiến nghị kịp thời các bất cập; vận động Nhân dân tham gia bảo vệ và thực hiện nghiêm quy hoạch, góp phần nâng cao hiệu lực quản lý và phát triển bền vững đô thị, nông thôn.