Nguyên tắc áp dụng tiêu chí, định mức phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách địa phương và các nguyên tắc chung

Việc phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách địa phương giai đoạn 2026 - 2030 phải tuân thủ quy định của pháp luật; bảo đảm quản lý tập trung, thống nhất; phát huy vai trò đầu tư công dẫn dắt đầu tư tư nhân; tăng cường phân cấp, phân quyền, rà soát cắt giảm tối đa thủ tục hành chính và nhất là phải tạo quyền chủ động cho chính quyền địa phương cấp xã theo phương châm “địa phương quyết, địa phương làm và địa phương chịu trách nhiệm”.

Toàn cảnh kỳ họp

Phân bổ phù hợp với khả năng cân đối vốn trong kế hoạch tài chính 05 năm giai đoạn 2026 - 2030, bảo đảm các chỉ tiêu cân đối vĩ mô, an toàn nợ công. Phân bổ vốn tập trung, có trọng tâm, trọng điểm, hiệu quả, có tính lan tỏa cao, không dàn trải, manh mún, phục vụ cho mục tiêu, định hướng tại Nghị quyết số 39-NQ/TW ngày 18/7/2023; Quy hoạch tỉnh Nghệ An thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh lần thứ XX. 

Tập trung ưu tiên bố trí vốn để thực hiện, đẩy nhanh tiến độ, sớm hoàn thành, phát huy hiệu quả các dự án thuộc các chương trình mục tiêu quốc gia, dự án quan trọng quốc gia, dự án đường bộ cao tốc, dự án kết nối liên vùng; ưu tiên đầu tư cho phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, hạ tầng số, dữ liệu số và ứng dụng công nghệ; các chương trình, nhiệm vụ, dự án quốc phòng, an ninh, tư pháp, giáo dục, đào tạo, văn hóa thể dục thể thao, phát thanh - truyền hình, bảo vệ, chăm sóc sức khỏe Nhân dân. Ưu tiên phân bổ vốn cho các vùng miền núi, biên giới, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, vùng khó khăn, đặc biệt khó khăn, vùng thường xuyên chịu ảnh hưởng bởi thiên tai, góp phần thu hẹp khoảng cách về trình độ phát triển, thu nhập và mức sống của dân cư giữa các vùng, miền.

Việc phân bổ vốn kế hoạch đầu tư công phải bảo đảm công khai, minh bạch, công bằng, đẩy mạnh cải cách hành chính và tăng cường công tác phòng, chống tham nhũng, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí. 

Về tiêu chí, định mức phân bổ nguồn ngân sách tỉnh bổ sung có mục tiêu cho ngân sách xã, phường 

Tiêu chí, định mức phân bổ gồm 04 nhóm tiêu chí: (1) Nhóm Tiêu chí dân số; (2) Nhóm Tiêu chí về trình độ phát triển; (3) Nhóm Tiêu chí diện tích và (4) Nhóm Tiêu chí bổ sung. 

Trong đó, tiêu chí dân số bao gồm số dân trung bình và số người dân tộc thiểu số năm 2025. Tiêu chí về trình độ phát triển, bao gồm 03 tiêu chí: Tỷ lệ hộ nghèo đa chiều, số thu nội địa (không bao gồm số thu từ tiền sử dụng đất, thu xổ số) và tỷ lệ bổ sung cân đối từ ngân sách tỉnh so với tổng chi ngân sách xã, phường.

Quảng trường Hồ Chí Minh

Tiêu chí diện tích bao gồm diện tích đất tự nhiên, đất trồng lúa và tỷ lệ che phủ rừng của các địa phương. iêu chí bổ sung, bao gồm 05 tiêu chí: đơn vị hành chính cấp xã thuộc vùng căn cứ cách mạng ATK kháng chiến; đơn vị hành chính cấp xã thuộc khu vực chịu tác động của công trình quốc phòng và khu vực quân sự nhóm đặc biệt; đơn vị hành chính cấp xã có biên giới đất liền; xã đặc biệt khó khăn khu vực III; xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.

Nguyên tắc phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách xã

Ưu tiên bố trí vốn đối ứng các dự án chương trình mục tiêu quốc gia, thanh toán nợ đọng xây dựng cơ bản phát sinh trước ngày 01/01/2015 (nếu có), bố trí vốn để hoàn thành dứt điểm các dự án dở dang, tồn đọng, kéo dài của cấp huyện, cấp xã (trước khi thực hiện chính quyền địa phương 02 cấp) nay chuyển về cấp xã làm chủ đầu tư. 

Các đại biểu thông qua Nghị quyết tại Kỳ họp

Kiên quyết khắc phục tình trạng đầu tư phân tán, dàn trải, lựa chọn dự án tràn lan. Các dự án mới phải được rà soát kỹ, xác định sự cần thiết đầu tư, sự phù hợp quy hoạch, nguồn vốn và khả năng cân đối vốn để hoàn thành dự án theo đúng tiến độ quy định. Đặc biệt, các dự án mới phải được hạch toán kinh tế - xã hội, đánh giá hiệu quả đầu tư theo đúng chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Chỉ thị số 16/CT-TTg ngày 23/4/2026.

Các nguyên tắc, tiêu chí và định mức phân bổ vốn đầu tư công nguồn ngân sách địa phương giai đoạn 2026 - 2030 được HĐND tỉnh thông qua là căn cứ để lập kế hoạch đầu tư công nguồn ngân sách địa phương giai đoạn 2026-2030 và hằng năm của các sở, ban, ngành, UBND các xã, phường và các đơn vị sử dụng vốn đầu tư công nguồn ngân sách địa phương trên địa bàn tỉnh. Việc ban hành các nguyên tắc, tiêu chí và định mức này góp phần nâng cao tính công khai, minh bạch trong quản lý, phân bổ và sử dụng vốn đầu tư công nguồn ngân sách địa phương giai đoạn 2026 - 2030. Đồng thời, là cơ sở để theo dõi, kiểm tra, đánh giá, giám sát việc thực hiện kế hoạch đầu tư nguồn ngân sách địa phương giai đoạn 2026 - 2030 và hằng năm.