Liên quan đến phiên thảo luận tại Hội trường về dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), bà Thái Thị An Chung, Ủy viên BCH Đảng bộ tỉnh, Phó Trưởng Đoàn chuyên trách Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An, đề nghị xây dựng chính sách đồng bộ, lâu dài về phát triển nhà ở cho sinh viên, trong đó làm rõ cơ chế đầu tư xây dựng ký túc xá, bố trí quỹ đất và huy động nguồn lực xã hội để đáp ứng nhu cầu chỗ ở của người học.

Cần chính sách riêng về phát triển nhà ở cho sinh viên

Trong nội dung góp ý đối với dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), bà Thái Thị An Chung bày tỏ sự tán thành với việc sửa đổi, bổ sung Luật Nhà ở năm 2023 nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương của Đảng, Nhà nước về phát triển nhà ở, gắn với bảo đảm an sinh xã hội; đồng thời tạo cơ chế thúc đẩy phát triển nhà ở cho thuê, đáp ứng nhu cầu chỗ ở của người dân.

Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An dự phiên thảo luận tại hội trường

Đối với chính sách nhà ở cho sinh viên, đại biểu cho rằng đây là vấn đề có ý nghĩa thiết thực, gắn trực tiếp với cơ hội tiếp cận giáo dục và phát triển nguồn nhân lực của đất nước.

Hiện nay, cả nước có khoảng 2,6 triệu sinh viên đại học, tập trung chủ yếu tại các đô thị lớn và trung tâm đào tạo của khu vực. Hằng năm, hàng trăm nghìn sinh viên nhập học, trong đó nhiều em phải học tập xa gia đình và có nhu cầu thuê chỗ ở. Tuy nhiên, hệ thống ký túc xá tại các cơ sở đào tạo mới đáp ứng được một phần nhu cầu. Phần lớn sinh viên phải thuê nhà trọ bên ngoài, với chi phí tương đối cao so với điều kiện kinh tế gia đình; tại một số nơi, điều kiện sinh hoạt, an ninh, an toàn và phòng cháy, chữa cháy chưa được bảo đảm.

Theo đại biểu Thái Thị An Chung, Nhà nước đã từng triển khai chính sách riêng để phát triển nhà ở cho sinh viên. Giai đoạn 2009-2015, từ nguồn vốn trái phiếu Chính phủ, nhiều dự án ký túc xá, nhà ở sinh viên được đầu tư trên cả nước. Tại Nghệ An, Trường Đại học Vinh được bố trí vốn đầu tư khu nhà ở sinh viên tại phường Hưng Bình cũ (nay là phường Thành Vinh), cùng với các dự án nhà ở sinh viên tập trung và tại một số trường cao đẳng trên địa bàn.

Đoàn ĐBQH tỉnh Nghệ An dự phiên thảo luận tại hội trường

Luật Nhà ở năm 2023 cũng đã xác định học sinh, sinh viên là một trong những đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ về nhà ở xã hội. Tuy nhiên, qua đối chiếu với dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), đại biểu nhận thấy các quy định mới chủ yếu tập trung bảo đảm quyền tiếp cận nhà ở cho thuê của sinh viên, trong khi cơ chế phát triển nhà ở dành riêng cho đối tượng này vẫn chưa đồng bộ.

Làm rõ cơ chế đầu tư, quỹ đất xây dựng ký túc xá

Từ thực tiễn trên, đại biểu Thái Thị An Chung chỉ ra ba vấn đề cần được tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện trong dự thảo luật.

Thứ nhất, tại Điều 59 về đối tượng được hưởng chính sách nhà ở xã hội, dự thảo chưa quy định rõ cơ chế để các trường đại học, cao đẳng thuê nhà ở xã hội, bố trí chỗ ở cho sinh viên của mình.

Thứ hai, tại Điều 61 về hình thức phát triển nhà ở xã hội, dự thảo chưa thiết lập cơ chế để cơ sở giáo dục trực tiếp đầu tư, hợp tác với doanh nghiệp đầu tư hoặc thuê nhà ở xã hội do doanh nghiệp đầu tư để bố trí cho sinh viên.

Thứ ba, tại Điều 62 về đất để phát triển nhà ở xã hội, cần làm rõ việc sử dụng quỹ đất do các cơ sở giáo dục đang quản lý, sử dụng để xây dựng ký túc xá, nhà ở sinh viên, cũng như cơ chế huy động nguồn lực đầu tư trên quỹ đất này.

Nhà ở ký túc xá cho sinh viên trường Đại học Nghệ An

Đại biểu nhấn mạnh, nếu chỉ quy định sinh viên là đối tượng được ưu tiên thuê nhà ở thì chưa đủ để giải quyết nhu cầu chỗ ở trên thực tế. Vì vậy, Chính phủ cần tổng kết, đánh giá việc thực hiện các chương trình phát triển nhà ở sinh viên trong thời gian qua, rút ra bài học kinh nghiệm để xây dựng chính sách phù hợp trong giai đoạn tới. Đồng thời, đại biểu đề nghị bổ sung chỉ tiêu phát triển nhà ở sinh viên vào chương trình phát triển nhà ở cấp tỉnh tại Điều 5; nghiên cứu bổ sung một mục riêng về chính sách phát triển nhà ở cho sinh viên tại Chương VI của dự thảo luật. Theo đó, chính sách cần làm rõ năm nhóm nội dung trọng tâm: xác định sinh viên là đối tượng được hưởng chính sách hỗ trợ nhà ở theo hình thức thuê, trong đó cho phép cơ sở giáo dục thuê nhà ở xã hội để bố trí cho sinh viên; đa dạng hóa hình thức đầu tư từ ngân sách nhà nước, cơ sở giáo dục, doanh nghiệp đến hợp tác giữa nhà trường và doanh nghiệp; hoàn thiện cơ chế sử dụng đất xây dựng ký túc xá và bố trí quỹ đất phát triển nhà ở sinh viên ngoài khuôn viên trường tại những địa bàn có nhu cầu lớn.

Bên cạnh đó, cần có chính sách ưu đãi về vốn, tín dụng và đầu tư phù hợp; quy định rõ trách nhiệm của chính quyền địa phương trong phối hợp với cơ sở giáo dục xác định nhu cầu, bố trí quỹ đất và phát triển nhà ở sinh viên. Các quy định về giá thuê, cơ chế hỗ trợ tiền thuê nhà, điều kiện sinh hoạt thiết yếu và yêu cầu bảo đảm an toàn cũng cần được quan tâm.

Đặc biệt, đại biểu lưu ý cần phân biệt ký túc xá là công trình phục vụ hoạt động giáo dục với dự án nhà ở xã hội dành cho sinh viên thuê, qua đó áp dụng phù hợp các quy định về đất đai, đầu tư và quản lý tài sản công.

Đầu tư cho nhà ở sinh viên là đầu tư cho tương lai

Theo đại biểu Thái Thị An Chung, phát triển nhà ở sinh viên là giải pháp quan trọng trong bảo đảm an sinh xã hội, góp phần giảm gánh nặng chi phí, giúp sinh viên, nhất là những em có hoàn cảnh khó khăn, học tập xa nhà, ổn định cuộc sống và yên tâm học tập.

Đại biểu đề nghị Quốc hội, Chính phủ hoàn thiện chính sách phát triển nhà ở sinh viên trong dự thảo Luật Nhà ở (sửa đổi), tạo cơ sở pháp lý lâu dài để huy động nguồn lực đầu tư, phát triển hệ thống ký túc xá và nhà ở cho thuê đáp ứng nhu cầu thực tế.

“Đầu tư phát triển nhà ở cho sinh viên cũng chính là chính sách đầu tư cho giáo dục, cho con người và cho tương lai đất nước”, đại biểu Thái Thị An Chung nhấn mạnh./.